Przekształć się z nami – która forma daje najmniejsze obciążenia podatkowe?

Przedsiębiorcy, którzy rozważają zmianę formy prowadzenia działalności gospodarczej, często kierują się nie tylko względami organizacyjnymi czy odpowiedzialnością prawną, ale także – a może przede wszystkim – obciążeniami podatkowymi. Wybór formy prawnej może mieć istotne konsekwencje dla wysokości płaconych danin publicznych, a także sposobu rozliczania się z fiskusem. W polskich realiach gospodarczych dążenie do optymalizacji podatkowej to nie tylko chęć zmniejszenia kosztów, ale też coraz częściej warunek przetrwania na konkurencyjnym rynku. Która forma prowadzenia działalności jest więc najkorzystniejsza podatkowo? 

Przekształć się z nami – na co zwrócić uwagę? 

Najbardziej popularną formą działalności w Polsce jest jednoosobowa działalność gospodarcza. Podatnik może tutaj wybrać spośród trzech sposobów opodatkowania – na zasadach ogólnych (skala podatkowa), podatkiem liniowym lub ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. To właśnie ryczałt zyskuje obecnie na popularności, zwłaszcza wśród wolnych zawodów i branż o niskich kosztach uzyskania przychodów. W stawkach od 2% do 17% (w zależności od rodzaju działalności) ryczałt często bywa najkorzystniejszym podatkowo rozwiązaniem – szczególnie, gdy przedsiębiorca nie generuje wysokich kosztów i nie zatrudnia pracowników.  

Z drugiej strony, ryczałt wyklucza możliwość odliczenia kosztów uzyskania przychodu, co w przypadku działalności inwestycyjnej lub z rozbudowaną strukturą kosztową czyni go mniej opłacalnym. Jednoosobowa działalność gospodarcza wiąże się jednak z wieloma ryzykami – w tym przede wszystkim w zakresie odpowiedzialnością za zobowiązania JDG także w ramach majątku osobistego (prywatnego). Z uwagi na to, często korzystne może okazać się w praktyce przekształcenie w inną formę działalności gospodarczej. 

W przypadku, gdy właściciel oczekuje ograniczenia osobistej odpowiedzialności i planuje rozwój biznesu w bardziej złożonej formie, często naturalnym kierunkiem w Polsce jest przekształcenie w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Od 2021 roku największą podatkową przewagą tej formy stała się możliwość zastosowania tzw. Estońskiego CIT – rozwiązania, w którym podatek dochodowy od osób prawnych płacony jest dopiero w momencie wypłaty zysku, np. w formie dywidendy. W praktyce oznacza to, że tak długo jak zysk pozostaje w spółce i jest reinwestowany, firma nie płaci podatku dochodowego. Dla wielu firm to ogromna oszczędność i impuls do rozwoju. Z estońskiego CIT mogą korzystać jednak spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne, proste spółki akcyjne, spółki komandytowe oraz komandytowo-akcyjne, które spełnią szereg warunków wskazanych w przepisach. 

Która forma daje najmniejsze obciążenia podatkowe? 

Jeszcze niedawno spółka komandytowa uchodziła za jedną z najkorzystniejszych podatkowo form działalności, łączącą niskie obciążenia z częściowym ograniczeniem odpowiedzialności. Mimo zmian, w odpowiednio skonstruowanej strukturze, spółka komandytowa nadal może być rozwiązaniem optymalnym. Jednym z kluczowych wyzwań, z jakimi w ostatnich latach musiały się zmierzyć spółki komandytowe, była właśnie zmiana ich statusu podatkowego. Do końca 2020 roku nie podlegały one bezpośrednio opodatkowaniu podatkiem dochodowym – obowiązek ten spoczywał na ich wspólnikach, którzy na bieżąco rozliczali uzyskiwane dochody. Jednak od 1 stycznia 2021 roku ustawodawca nałożył na spółki komandytowe obowiązek odprowadzania CIT, co początkowo mogło budzić niepokój przedsiębiorców. W praktyce jednak, przy odpowiednim zaplanowaniu struktury udziałów i wykorzystaniu dostępnych preferencji podatkowych, nowe zasady mogą okazać się bardziej korzystne niż inne formy prowadzenia działalności.  

Z uwagi na to, być może warto rozważyć np. przekształcenie naszej JDG w spółkę. Trzeba przy tym pamiętać, że KSH pozwala na przekształcenie JDG tylko w spółkę z o. o., ale pośrednio oczywiście możemy potem naszą spółkę z o.o. przekształcić np. później do spółki komandytowej. Przekształcenie działalności gospodarczej w spółkę komandytową może odbyć się zatem na dwa sposoby: poprzez dwuetapowe przekształcenie JDG lub założenie nowej spółki i wniesienie przedsiębiorstwa aportem. Każda z tych opcji wymaga starannego przygotowania i współpracy z doradcami prawnymi oraz podatkowymi, jednak korzyści płynące z prowadzenia działalności w formie spółki komandytowej z nawiązką rekompensują wysiłek związany z reorganizacją. 

Wskazania wymaga przy tym jednak, że nie istnieje jedna uniwersalnie najlepsza forma prowadzenia działalności pod względem podatkowym. Optymalny wybór zależy od wielu czynników: wysokości przychodów, struktury kosztów, liczby wspólników, zakresu odpowiedzialności, planów inwestycyjnych oraz formy wypłaty zysków. W wielu przypadkach odpowiedź na pytanie „która forma działalności obciąża najmniej podatkowo” zależy nie tyle od przepisów, co od dobrego zaplanowania struktury biznesowej i właściwego doradztwa podatkowego. 

Bezpieczne przekształcenie powinno odbywać się według określonego planu. Kluczowe jest zbadanie obecnych zobowiązań, struktury zatrudnienia, portfela klientów i rodzaju umów. Kolejny krok to wybór docelowej formy prawnej, analiza skutków podatkowych i księgowych oraz przygotowanie dokumentacji – w tym planu przekształcenia, bilansu, oświadczeń oraz uchwał. Całość może zająć od kilku tygodni do kilku miesięcy, w zależności od formy. Zadbaj w tym procesie o pomoc profesjonalistów. 

Szukasz informacji o podatkach? Zapraszam na bloga https://ikidp.pl/category/blog/podatki/  

Autor

Redaktor prowadzący

Redaktor naczelny