Kawa w kosztach firmy? Tak, ale tylko dla etatowców – wyrok NSA

Brak ścisłego katalogu kosztów uzyskania przychodów przy prowadzeniu działalności gospodarczej powoduje, że przedsiębiorcy mają możliwość rozważyć każdy wydatek jako związany z uzyskiwanym dochodem. Z tego względu często pojawia się pytanie, czy osoby zatrudniające pracowników mogą w kosztach uzyskania przychodów uwzględnić również wydatki na zakupy produktów służących poprawie jakości pracy pracowników, jak np. kawa czy poczęstunek.

Wydatki na kawę w kosztach firmowych?

Przedsiębiorcy często zaliczają wydatki na zakup kawy do kosztów uzyskania przychodów – są one bowiem związane z funkcjonowaniem biura, co jest dozwolone w prawie. Uznaje się bowiem, że jest to wydatek ściśle związany z uzyskiwanymi przychodami, ponieważ służy większej wydajności pracowników i ich zadowoleniu z miejsca pracy. Wykorzystuje się ją jednak również na spotkaniach biznesowych. Warunki więc rozliczenia danego wydatku w kosztach uzyskania przychodów są więc spełnione. Należy przy tym jedynie pamiętać, iż przedsiębiorstwa muszą często zachować dokumentację potwierdzającą poniesienie wydatku, jak faktury czy paragony.

Wśród przedsiębiorców pojawiła się jednak wątpliwość, czy takie wydatki mogą zaliczyć do kosztów firmowych w stosunku tylko do swoich pracowników zatrudnionych na etat, czy także wobec np. osób pracujących na umowach cywilnoprawnych albo samozatrudnionych.

Kawa tak, ale nie dla wszystkich – wyrok NSA

W tej kwestii w ostatnim czasie zapadł istotny wyrok NSA. Sprawa dotyczyła przedsiębiorstwa zatrudniającego w swoich strukturach kilka tysięcy osób. Nie były to jednak tylko osoby pracujące na podstawie umowy o pracę, ale także świadczące usługi w ramach umowy zlecenia czy też o dzieło, a także osoby współpracujące na podstawie umowy B2B (prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą). Wątpliwość co do prawidłowego stosowania przepisów podatkowych pojawiła się przy rozliczaniu wydatków na artykuły gastronomiczne – czy spółka może uznać za koszty uzyskania przychodu zakupy na rzecz wszystkich współpracujących z nią podmiotów czy tylko na rzecz zatrudnionych w spółce pracowników.

NSA w wydanym wyroku podkreślił, iż wydatki danego przedsiębiorstwa na różnego rodzaju poczęstunek czy też artykuły spożywcze (w tym kawę) na rzecz osób współpracujących z przedsiębiorcą na podstawie samozatrudnienia czy też umowy cywilnoprawnej, nie są kosztami uzyskania przychodów. Jak wskazano w uzasadnieniu wyroku: ,,Jeżeli ktoś organizuje sobie zatrudnienie, kierując się zwiększeniem własnych korzyści, to działając samodzielnie i na własny koszt, podejmuje wszelkie czynności mające spowodować powstanie jego przychodu i nie potrzebuje dodatkowej motywacji”.

W ocenie NSA wydatki na kawę i poczęstunek jako koszty firmy mogą być możliwe do rozliczenia, ale powinny one dotyczyć pracowników zatrudnionych na etat, a nie osób współpracujących w ramach umów typu B2B. Osoby współpracujące na zasadzie umów B2B są zazwyczaj traktowane jako kontrahenci lub współpracownicy zewnętrzni, a nie pracownicy etatowi. Wydatki na kawę czy też poczęstunek dla tych osób w ocenie sądu nie mogą być uznawane za koszty uzyskania przychodów dla firmy, ponieważ koncentrują się na świadczeniach usług lub dostarczaniu produktów zewnętrznym partnerom. Różnice w kwalifikacji kosztów wynikają zaś z odmiennego statusu zawodowego oraz umów, na jakich opiera się współpraca.

W związku z tym, za wydatki firmowe na kawę czy też poczęstunek nie mogą być uznane wydatki poczynione na rzecz osób samozatrudnionych czy też współpracujących na mocy umowy B2B z danym przedsiębiorstwem. NSA tym samym uznał, że dane przedsiębiorstwo może zaliczyć do kosztów firmowych wydatki na kawę czy też przekąski tylko dla swoich pracowników zatrudnionych na etacie.

Wyrok jest szeroko komentowany oraz kontrowersyjny z uwagi na to, że wiele osób zarzuca organom oraz sądowi nieznajomość realiów dzisiejszego rynku pracy.

Podsumowując, NSA twierdzi, że wydatki na kawę jako koszty firmy mogą być możliwe do rozliczenia jedynie dla pracowników zatrudnionych na etat, którzy wykonują pracę w ramach relacji pracodawca-pracownik. W stosunku do osób zatrudnionych na zasadzie umów B2B przedsiębiorstwa zazwyczaj nie mają możliwości rozliczenia takich kosztów, ponieważ są oni traktowani jako kontrahenci zewnętrzni, a nie pracownicy etatowi. 

Bądź na bieżąco z najważniejszymi zmianami podatkowymi, dołącz do Instytutu IKiDP – rejestracja

Autor

Redaktor prowadzący

Redaktor naczelny